Prevention & Treatment

အသည္းေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုး

အသည္းေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုးသည္ ကူးစက္နိုင္ေသာေရာဂါမ်ားအနက္ ထိပ္ဆံုး (၁၀)မ်ိုးတြင္ အဆင့္(၇)၌ရွိေနျပီး လူသားအားလံုး၏ အသက္အနၱရာယ္ကို ျခိမ္းေျခာက္ လ်က္ရွိေနသည္။ အသည္းေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုးသည္ ကမၻာ့လူဦးေရ၏ သံုးပံုတစ္ပံုခန့္အား ေရာဂါပိုးကူးစက္ေစခဲ့ျပီး သန္း(၄၀ဝ)ခန့္မွာ လက္ရွိေရာဂါပိုးသယ္ေဆာင္ထားသည့္ အေျခ အေနတြင္ရွိေနသည္။ ျမန္မာနိုင္ငံသည္ အသည္းေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုး ကူးစက္နိုင္မႈအေျခ အေနအမ်ားဆံုးနိုင္ငံမ်ားထဲတြင္ပါဝင္လ်က္ရွိျပီး လူဦးေရ၏ (၁၀-၁၂)ရာခိုင္နႈန္းခန့္မွာ အသည္း ေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုး လက္ရွိသယ္ေဆာင္ထားသည့္ အေျခအေနတြင္ရွိေနသည္။ နွစ္စဉ္ လူေလးသန္းခန့္မွာ အသည္းေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုး ကူးစက္မႈခံေနျကရျပီး လူတစ္သန္း ခန့္မွာ အသည္းေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုး၏ ေနာက္ဆက္တြဲဆိုးက်ိုးမ်ားျဖစ္သည့္ အသည္း ေျခာက္ေရာဂါ( ဗိုက္ပူ၊ ေရဖ်ဉ္စြဲ၊ အစာျမိုျပြန္ေသြးေျကာထံုးေပါက္၍ ေသြးအန္၊ ေသြးဝမ္း မဲမဲသြား၊ သတိလစ္၊ ေမ့ေမ်ာ၊ ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီး) ျဖစ္ေစျခင္း၊ အသည္းကင္ဆာေရာဂါ ျဖစ္ေစျခင္းမ်ားျဖင့္ နွစ္စဉ္ေသဆံုးလ်က္ရွိေနပါသည္။

အသည္းေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုး မကူးစက္ေအာင္ကာကြယ္ရန္

ထိုသို့ေျကာက္စရာေကာင္းသည့္ အသံတိတ္လူသတ္သမားကို မိမိတြင္ အသည္းေရာင္ အသားဝါ(ဘီ)ပိုး ရွိ/မရွိ၊ (ဘီ)ပိုးကာကြယ္ေဆးထိုးရန္လို/မလိုစစ္ေဆး၍ (ဘီ)ပိုးမရွိ၊ ကာ ကြယ္ေဆးထိုးရန္လိုအပ္ပါက ကာကြယ္ေဆး(၃)ျကိမ္ျပည့္ေအာင္ထိုး၍ (ဘီ)ပိုးမကူးစက္ ေအာင္ ကာကြယ္ထားနိုင္ပါသည္။ ကာကြယ္ေဆးအားလံုးထိုးျပီး (၂)အျကာတြင္ (ဘီ)ပိုး ကာကြယ္ေဆး ေအာင္/မေအာင္ (HBs Ab Quantitative) ျပန္လည္စစ္ေဆးရမည္ ျဖစ္ျပီး (HBs Ab> 10) ျဖစ္ပါက ကာကြယ္ေဆးေအာင္ျပီးျဖစ္ပါသည္။ ျမန္မာနိုင္ငံသည္ (ဘီ)ပိုး ကူးစက္နိုင္မႈအေျခအေနအမ်ားဆံုးနိုင္ငံမ်ားထဲတြင္ ပါဝင္ေနသည့္အတြက္ (ဘီ)ပိုး ကာကြယ္ ေဆးေအာင္သည့္အေျခအေနကို စိတ္အခ်ရဆံုးအေျခအေန(HBs Ab> 500) တြင္ Booster Dose ထိုးျပီးထားသင့္ပါသည္။
အသည္းေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုး ကူးစက္ေစသည့္နည္းလမ္းမ်ားကိုလည္း သိရွိထား ျပီး အသိတရားနွင့္ သတိထားေရွာင္ျကဉ္သင့္ပါသည္။

အသည္းေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုးကူးစက္ေစသည့္နည္းလမ္းမ်ား

အသည္းေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုး အမ်ားဆံုးကူးစက္ေစသည့္နည္းလမ္းမွာ (ဘီ)ပိုး ရွိေသာမိခင္မွ ကေလးသို့မီးဖြားခ်ိန္တြင္ ကူးစက္ေစျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ ထို့ေျကာင့္ ကိုယ္ဝန္ ေဆာင္မိခင္မ်ား (ဘီ)ပိုး ရွိ/မရွိ စစ္ေဆးသင့္ျပီး ကာကြယ္ေဆးထိုးရန္လိုအပ္ပါက ကာကြယ္ ေဆးထိုးထားရမည္။ (ဘီ)ပိုး ရွိေနသူျဖစ္ပါက ဆရာဝန္နွင့္စနစ္တက်ျပသ၍ လိုအပ္သည့္ အခ်ိန္တြင္ ေဆးေသာက္ျခင္း၊ ကေလးအားေမြးျပီးျပီးခ်င္း ကာကြယ္ေဆးနွစ္မ်ိုး တျပိုင္ တည္းထိုးျခင္းမ်ားျပုလုပ္၍မိခင္မွကေလးသို့မကူးစက္ေအာင္ ကာကြယ္တာဆီးနိုင္ပါသည္။
အသည္းေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုး ကူးစက္ေစသည့္အျခားနည္းလမ္းမ်ားမွာ (ဘီ)ပိုးရွိသူ ၏ေသြးကိုသြင္းမိျခင္း၊ (ဘီ)ပိုးရွိသူ သံုးစြဲျပီးသား ေဆးထိုးအပ္အား အသံုးျပုမိျခင္း၊ အပ္ဆူး မိျခင္း၊ ေဆးမွင္ေျကာင္ထိုးျခင္း၊ နားေဖာက္၊ ေဆးအပ္စိုက္၊ ေခါင္းရိတ္၊ မုတ္ဆိတ္ရိတ္၊ မူးယစ္ေဆးဝါးအေျကာေဆးသြင္းသံုးစြဲျခင္း၊ ခြဲစိတ္ကုသမႈခံယူျခင္း၊ သြားနႈတ္သြားစိုက္ ကိစၥမ်ား ျပုလုပ္မိျခင္းစသည့္ ေသြးနွင့္တိုက္ရိုက္ ထိေတြ့ေစနိုင္သည့္ နည္းလမ္းမ်ားမွ တဆင့္ အသည္းေရာင္အသားဝါ(ဘီ)ပိုးကူးစက္ေစနိုင္ပါသည္။ (ဘီ)ပိုးရွိသူ ၏ခနၶာကိုယ္ရွိ အက်ိအခြ်ဲ၊ အရည္မ်ားနွင့္ ထိေတြ့ရာမွတဆင့္လည္း ကူးစက္ေစနိုင္ပါသည္။ ေသြးနွင့္ တိုက္ရိုက္ထိေတြ့ေစနိုင္သည့္နည္းလမ္းမ်ားေလာက္ ကူးစက္မႈရာခိုင္နႈန္းမမ်ားပါ။ (ဘီ)ပိုးရွိ သူတြင္(ဘီ)ပိုးအေကာင္ေရ ပြားမ်ားေနသည့္အေျခအေနတြင္ရွိေနျခင္း၊ ေသြးမွတဆင့္ထိေတြ့ မႈျဖစ္သြားေစျခင္းစသည့္ အေျခအေနတို့တြင္ (ဘီ)ပိုးကူးစက္သြားနိုင္ရန္ ရာခိုင္နႈန္းပိုမ်ား ေစပါသည္။ 

အသည္းေရာင္အသားဝါ(စီ)ပိုး

ကမၻာ့လူဦးေရ၏(၃)ရာခိုင္နႈန္းခန့္(သန္း၁၇၀ခန့္)မွာ အသည္းေရာင္ အသားဝါ(စီ)ပိုး ကူးစက္ ခံရျပီးျဖစ္ပါသည္။ အေရွ့ေတာင္အာရွေဒသသည္ အသည္းေရာင္အသားဝါ(စီ)ပိုး ကူးစက္မႈ အမ်ားဆံုးစာရင္းထဲတြင္ပါဝင္လ်က္ရွိျပီး လူဦးေရ(၃၅)သန္းခန္မွာ အသည္းေရာင္အသားဝါ (စီ)ပိုး ကူးစက္ခံေနျပီး ျဖစ္ပါသည္။
အသည္းေရာင္အသားဝါ(စီ)ပိုးသည္ မသိလိုက္ပဲအခ်ိန္မေရြး ေရာဂါပိုးကူးစက္မႈ ျဖစ္ သြားနိုင္ပါသည္။ အသည္းေရာင္အသားဝါ(စီ)ပိုးသည္ ကူးစက္သြားေသာ္လည္း မည္သည့္ လကၡဏာမွမျပတတ္ပဲ အသည္းေျခာက္ေရာဂါ( ဗိုက္ပူ၊ ေရဖ်ဉ္စြဲ၊ အစာျမိုျပြန္ေသြးေျကာထံုး ေပါက္၍ ေသြးအန္၊ ေသြးဝမ္းမဲမဲသြား၊ သတိလစ္၊ ေမ့ေမ်ာ၊ ေက်ာက္ကပ္ ပ်က္စီး) ျဖစ္ေစ ျခင္း၊ အသည္းကင္ဆာေရာဂါျဖစ္သြားသည့္ အခ်ိန္ေရာက္မွသာ အသည္းေရာင္အသားဝါ (စီ)ပိုးရွိေနမွန္းသိလိုက္ရသည္က အမ်ားစုပင္ျဖစ္သည္။ ထို့ေျကာင့္ အသည္းေရာင္အသားဝါ (စီ)ပိုးသည္ ရက္စက္ေသာအသံတိတ္လူသတ္သမား စာရင္းတြင္ ထိပ္ဆံုးမွ ပါဝင္လ်က္ရွိေနပါသည္။

အသည္းေရာင္အသားဝါ(စီ)ပိုး မကူးစက္ေအာင္ကာကြယ္ရန္

အသည္းေရာင္အသားဝါ(စီ)ပိုး မကူးစက္ေစရန္အတြက္ ကာကြယ္ေပးထားနိုင္ေသာ ကာကြယ္ေဆးမရွိေသးပါ။ ကာကြယ္ေဆးမရွိေသးေသာ္လည္းကူးစက္ေစနိုင္သည့္နည္းလမ္း မ်ားကိုသိရွိနားလည္ထား၍ မကူးစက္ေအာင္ အသိတရားနွင့္သတိထားေရွာင္ျကဉ္ ကာကြယ္ ရေပမည္။ (စီ)ပိုးမကူးစက္နိုင္ေအာင္ ရာခိုင္နႈန္းျပည့္မကာကြယ္ထားနိုင္သည့္အတြက္ (စီ)ပိုး အား ကူးစက္ခဲ့ျခင္း ရွိ/မရွိ အခါအားေလ်ာ္စြာ အနည္းဆံုး(၃)နွစ္မွ(၅)နွစ္ျကာ တစ္ျကိမ္ စစ္ေဆးေနသင့္ပါသည္။
အသည္းေရာင္အသားဝါ(စီ)ပိုးကူးစက္ေစသည့္နည္းလမ္းမ်ား
အဓိကအားျဖင့္(စီ)ပိုးရွိသူ၏ေသြးနွင့္ထိေတြ့ရာမွ (စီ)ပိုးကူးစက္ေနျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ (စီ)ပိုးရွိေသာ ေသြးသြင္းမိျခင္း၊ (စီ)ပိုးရွိသူသံုးစြဲျပီးသား ေဆးထိုးအပ္အား အသံုးျပုမိျခင္း၊ အပ္ဆူးမိျခင္း၊ ေဆးမွင္ေျကာင္ထိုးျခင္း၊ နားေဖာက္၊ ေဆးအပ္စိုက္၊ ေခါင္းရိတ္၊ မုတ္ဆိတ္ ရိတ္၊ မူးယစ္ေဆးဝါးအေျကာေဆးသြင္းသံုးစြဲျခင္း၊ ခြဲစိတ္ကုသမႈခံယူျခင္း၊ သြားနႈတ္သြား စိုက္ကိစၥမ်ား ျပုလုပ္မိျခင္းတို့သည္ ေသြးနွင့္တိုက္ရိုက္ ထိေတြ့ေစနိုင္သည့္ နည္းလမ္းမ်ားမွ တဆင့္ အသည္းေရာင္အသားဝါ(စီ)ပိုးကူးစက္ေစရန္ အဓိကျဖစ္ေစနိုင္သည့္ နည္းလမ္းမ်ား ပင္ျဖစ္သည္။ မိခင္မွကေလးသို့ကူးစက္မႈ၊ လိင္တူလိင္ကြဲဆက္ဆံမႈတို့မွ ကူးစက္မႈျဖစ္နိုင္ ေသာ္လည္း (ဘီ)ပိုးေလာက္ ရာခိုင္နႈန္းမမ်ားလွေပ။ မိသားစုအတြင္း၊ လူမႈပတ္ဝန္းက်င္ အသိုင္းအဝိုင္းအတြင္း အတူတကြေနထိုင္စားေသာက္၊ ပြတ္သတ္၊ ေပြ့ဖက္၊ နမ္းရႈတ္ျခင္း တို့မွ မကူးစက္နိုင္ပါ၍ ပံုမွန္အတိုင္းေနထိုင္သြားလာလႈပ္ရွားနိုင္ပါသည္။ အသည္းေရာင္ အသားဝါ(စီ)ပိုးသည္ ေလမွတဆင့္မကူးစက္နိုင္ပါ။
က်န္းမာေရးဝန္ထမ္းမ်ားကဲ့သို့ အသည္းေရာင္အသားဝါ(စီ)ပိုး ကူးစက္နိုင္ရန္ အခြင့္ အလမ္းမ်ားသည့္သူမ်ားမွာ အသည္းေရာင္အသားဝါ(စီ)ပိုးမကူးစက္မိေစရန္ အထူးသတိ ထားသင့္ျပီး (စီ)ပိုးကူးစက္ျခင္းရွိ/မရွိနွစ္စဉ္စစ္ေဆးေနသင့္ပါသည္။

Comments are closed.

Scroll Up